Η ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΙΑ ΣΧΕΣΗ ΓΝΩΣΗΣ

1. Ερωτήματα και ορισμοί.

  • Πώς θα πρέπει να ορίσουμε την αξιολόγηση, σαν να έχει να κάνει κανείς με ένα μετρήσιμο οικονομικό μέγεθος, ενώ πρόκειται για τη γνώση και την εκπαίδευση, που είναι τόσο ρευστές;
  • Ίσως να πρέπει να μιλάμε για κουλτούρα αξιολόγησης, που υπάρχει ή που πρέπει να διαμορφώσουμε, παρά για εξωτερικές παραμέτρους, οι οποίες μπορούν να εισχωρήσουν στην κουλτούρα του σχολείου.
  • Καταλαβαίνουμε πως ακριβώς τότε θα μπορούμε να μιλάμε για επαγγελματική κουλτούρα, που θα την έχουμε διαμορφώσει και θα έχει δυναμικές, γιατί πια θα έχουμε φτάσει να σκεφτόμαστε έτσι.
  • Πώς θα σκεφτούμε, λοιπόν, αν δεν θέλουμε να μείνουμε στην άποψη πως ένα "αόρατο χέρι" ορίζει και κατευθύνει αυτές τις κουλτούρες; Πώς μπορούμε να παρέμβουμε αποτελεσματικά και να αναζητήσουμε, ποιοι θα διαχειριστούν και πώς, το φαινόμενο "εμφύτευσης της αξιολόγησης" στο σχολείο

Έχουμε, λοιπόν, δύο ερωτηματικά: 1) Τι εννοούμε λέγοντας αξιολόγηση και 2) τι εννοούμε με τον όρο κουλτούρα αξιολόγησης

  • Η λέξη αξιολόγηση παραπέμπει ήδη στη σχέση δύο στοιχείων προκειμένου να υλοποιηθεί. Τα στοιχεία αυτά μέσα στη σχέση τους συνιστούν μιαν αντίφαση αφού το ένα είναι ο έλεγχος και το άλλο η ελευθερία του ατόμου.
  • Με τους όρους κουλτούρα, σχολική, επαγγελματική αλλά και κουλτούρα αξιολόγησης, εννοούμε τις διαμεσολαβημένες ενέργειες του υποκειμένου που συνιστούν να σώμα συνηθειών(habitus). Αυτές οι κουλτούρες συνδέονται μεταξύ τους μέσα από διασταυρούμενες διαδικασίες και συχνά η μια λειτουργεί καταλυτικά για την άλλη. Σε αυτές τις διαμεσολαβήσεις το άτομο στοχεύει να ρυθμίσει την ένταση ανάμεσα στον "έλεγχο" που πάει κανείς να του ασκήσει και την προσπάθειά του να ασκεί αυτό το ίδιο την "ελευθερία" του. Μπορούμε να πούμε πως υπάρχει κουλτούρα αξιολόγησης; Ναι άτυπη, που κυκλοφορεί στους διαδρόμους και συχνά αμφίβολη αφού εκεί εμπεριέχονται όχι μόνο ορατά στοιχεία αλλά και άδηλα και έχουν σχέση με την ταυτοτική διάσταση και οπωσδήποτε έχουν σχέση με τη γνώση. Αυτή η άτυπη αξιολόγηση κουβαλάει συχνά και εντάσεις, γιατί δεν στηρίζεται σε συγκεκριμένα και επιστημονικά δεδομένα αλλά σε εξωτερικές εκτιμήσεις κι έχει να κάνει με το ταυτοτικό ζήτημα. Δημιουργούνται σχέσεις γνώσεις. Από ό τι φαίνεται η εμφύτευση της αξιολόγησης πάει να διαμορφώσει μια νέα κουλτούρα και θα έχει σημασία για το πώς αυτή θα φτάσει να αρθρωθεί με τη σχολική και την επαγγελματική και τι νέο θα δημιουργήσει. Τι μπορεί να προσφέρει, τελικά, για να είναι αποτελεσματική. Ποια είναι η θέση, λοιπόν, εκείνου που επεμβαίνει σαν ειδικός, σαν σύμβουλος και με ποιο στόχο επαγγελματοποίησης